Z racji na bardzo szybki rozwój technologii cyfrowej, spotykamy się z wieloma rodzajami cyberprzestępstw.
Oszuści wykorzystują wiele różnorakich metod, by wyłudzić nasze dane lub zdobyć pieniądze. Cyberprzestępstwa cechuje jeden łączący element, a jest to elektronika. Aby lepiej się przed nimi chronić, warto poznać ich kategorie i rodzaje, które poznasz w kolejnych częściach artykułu.
Publikowanie nielegalnych treści
Zakazane jest publikowanie:
- pornografii dziecięcej,
- treści rasistowskich, ksenofobicznych, antysemickich i innych, które mogą znieważyć ludzi ze
względu na ich wyznanie, przynależność lub cechę, - materiały promujące agresję lub terroryzm,
- treści nawołujące do samobójstwa, okaleczenia,
- dokumentów objętych prawami autorskimi.
Jeśli uda nam się rozpoznać nielegalne treści, należy jak najszybciej zgłosić je na stronie
“www.dyzurnet.pl”. Zespół ekspertów podejmie w tym kierunku odpowiednie działania.
Rozprzestrzenianie złośliwego oprogramowania
Polega ono na wysyłaniu i przenoszeniu programów, których celem jest uszkodzenie, zaszyfrowanie lub uniemożliwienie działania systemu.
Przykłady:
- niespodziewana wiadomość e-mail z podejrzanym załącznikiem,
- SMS zawierający odnośnik do instalacji złośliwego oprogramowania,
- zablokowanie dostępu do urządzenia lub danych oraz propozycja odblokowania za opłatą
pieniężną, - gry i programy pochodzące z nielegalnego źródła,
- wiadomości w mediach społecznościowych zawierające link prowadzący do rzekomo
„kompromitujących zdjęć” adresata, - aplikacje mobilne podszywające się pod znane aplikacje,
- nośniki USB otrzymane od nieznanych osób.
W przypadku instalacji lub uruchomienia złośliwego oprogramowania powinniśmy jak najszybciej odłączyć
się od sieci i wyłączyć urządzenie, a następnie skontaktować się z specjalistą IT, który może Ci pomóc
określić, co zostało zainfekowane. Zaistniałą sytuację można również zgłosić do instytucji CERT Polska,
która posiada odpowiednią jednostkę do spraw reagowania na incydenty bezpieczeństwa.
Cyberstalking i cyberszpiegostwo
Cyberstalking to wszelkie działania, które dotyczą zastraszania, nękania i uporczywego narzucania się
osobie w sieci, a cyberszpiegostwo dotyczy prób uzyskania poufnych informacji oraz śledzenia aktywności
ofiary w sieci.
Przykłady:
- publikowanie fałszywych informacji na temat ofiary,
- wysyłanie powtarzających się wiadomości,
- groźby i zastraszanie,
- nękanie telefoniczne lub dzwonienie z pomocą komunikatorów.
W przypadku któregoś z powyższych przestępstw należy niezwłocznie zablokować osobę i zgłosić się na
najbliższy komisariat policji w celu zgłoszenia sprawy i przedstawienia dowodów obciążających naszego
dręczyciela.
Kradzież tożsamości
Kradzież tożsamości to nielegalne wykorzystanie danych osobowych osoby i podszywanie się pod nią w
celu osiągnięcia korzyści np. finansowych.
Przykłady:
- fałszywa firma na dane ofiary
- kredyt lub inne zobowiązanie finansowe wzięte na dane ofiary
- stworzenie fałszywego profilu w mediach społecznościowych na dane ofiary
- zarejestrowanie cudzego numeru telefonicznego na dane ofiary
W przypadku kradzieży tożsamości również powinno się zgłosić ten incydent na komisariacie policji oraz w
miejscu, gdzie ktoś wykorzystał nasze dane, np. instytucja finansowa lub operator.
Nieautoryzowane transakcje bankowe
Cyberprzestępstwem jest również przelew pieniędzy z konta użytkownika bez jego zgody. Dlatego, jeśli
zauważymy nieznaną nam aktywność, powinniśmy od razu reagować i zgłosić to na infolinii banku. Należy
również zgłosić zaistniałą sytuację na policji.
Przeczytaj artykuł i dowiedz się więcej: Oszustwa na bankiera – jak się przed nimi chronić?
Phishing i wyłudzanie danych
Jest to najpopularniejsza forma tego rodzaju przestępstw i opisana jest w artykule: Phishing – jak chronić się przed oszustwami w Internecie?
Reaguj i chroń się!
Warto znać rodzaje cyberprzestępstw, ponieważ dzięki temu możemy uniknąć takich sytuacji w
przyszłości. Gdy je rozpoznamy, powinniśmy jak najszybciej zareagować. Pamiętajmy, że w takiej sytuacji
liczy się każda sekunda. Natomiast jeśli nie mamy pewności czy działamy odpowiednio, to warto
skontaktować się z odpowiednimi jednostkami takimi jak: policja, CERT Polska lub “dyżurnet.pl” w
zależności od tematyki sprawy.
