Kojarzymy ją nie tylko z chwil spędzonych ze znajomymi, przyjaciółmi, domem i dniami wolnymi, ale przede wszystkim z poranną rutyną rozpoczynającą dzień. Mowa oczywiście o kawie, która jest jednym z najczęściej spożywanych napojów na świecie. W Polsce cieszy się rosnącą popularnością, o czym świadczą szczególnie wyniki sprzedaży, a także pojawienie się na rynku coraz to większej ilości specjalistycznych kawiarni, które stosują kawę najwyższej jakości, a także nietypowe techniki parzenia.
Czym jest kawa?
Jako ,,kawę” określa się owoce i nasiona rośliny botanicznego Coffea z rodziny Rubiceae. Biorąc pod uwagę jej właściwości chemiczne, zawiera mieszaninę substancji składającą się z kwasów roślinnych oraz kofeiny. W kawie znajdziemy: potas, niacynę, magnez, które pozytywnie wpływają na metabolizowanie glukozy i insuliny. Ponadto jest ona uważana za antagonistę receptorów adenozynowych. Tym samym prowadzi do zahamowania odczucia senności i zwiększenia poziomu skupienia.
Ze względu na zawartość kilkuset związków chemicznych, w tym fenolokwasów, garbników, białka, witaminy z grupy B, serotoniny, wolnego kwasu chlorogenowego, a także alkaloidów (kofeiny, trygoneliny i teobrominy) jest uważana za powszechny i skuteczny produkt mogący zredukować ryzyko rozwoju otępienia. Dzieje się tak ze względu na fakt, iż kofeina rozszerza naczynia mózgowe i zwiększa dopływ krwi do mózgu, działającym tym samym pobudzająco na ośrodkowy układ nerwowy.
Na co wpływa?
Według badań spożywanie produktów z kofeiną pozytywnie wpłynie na koncentrację, funkcje poznawcze, psychomotoryczne, nastrój oraz zwiększenie tolerancji do wysiłku umysłowego. Ponadto zauważono, że spożywanie ponad czterech filiżanek kawy dziennie wiąże się ze znacznie mniejszym ryzykiem wystąpienia cukrzycy typu drugiego, a wbrew powszechnej opinii nie sprzyja rozwojowi nadciśnienia tętniczego.
Ilość ma znaczenie
O ile prozdrowotne właściwości są niezaprzeczalne, należy zachować umiar. Zaleca się spożywanie bezpiecznej ilości około 3-4 filiżanek kaw espresso dziennie. Wysokie spożycie kofeiny prowadzi do negatywnych konsekwencji, w tym do możliwego wzrostu ciśnienia tętniczego (zwłaszcza u osób na co dzień niepijących czarnego naparu), nerwowości, rozdrażnienia, drżenia mięśni, upośledzenia koordynacji ruchowej, a nawet do uzależnienia. U kobiet nadmierne dawki kawy zwiększają ryzyko złamań kości, gdyż może dojść do zaburzeń we wchłanianiu makroelementów np. wapnia czy magnezu odpowiadających za strukturę kostną. Niewskazane jest stosowanie kawy wówczas, gdy cierpimy na choroby gastroenterologiczne, takie jak choroba refluksowa przełyku oraz choroba wrzodowa. Badania w kierunku oddziaływania kawy na organizm człowieka są nieustannie przeprowadzane i w wielu kwestiach niejednoznaczne. Wpływ kofeiny na człowieka jest zależny od wieku, ilości wypitej kawy, a także stanu zdrowia.
