Zasiłek pogrzebowy to jednorazowe świadczenie wypłacane w celu pokrycia kosztów pogrzebu osoby zmarłej. W 2025 roku jego zasady przyznawania i wysokość wciąż budzą zainteresowanie wielu osób, które stanęły przed koniecznością organizacji pochówku bliskiego. Komu przysługuje to wsparcie? Ile wynosi zasiłek i jak go uzyskać? W niniejszym artykule wyjaśniamy, kto może się o niego ubiegać, jakie dokumenty są potrzebne oraz na co warto zwrócić uwagę, składając wniosek.
Czym jest zasiłek pogrzebowy i kto może go otrzymać?
Zasiłek pogrzebowy to jednorazowe świadczenie finansowe przyznawane osobom lub instytucjom, które pokryły koszty związane z organizacją pogrzebu. Przysługuje on nie tylko członkom rodziny zmarłego, ale również innym podmiotom, które poniosły wydatki na ten cel.
O zasiłek mogą ubiegać się m.in. pracodawca zmarłego, osoba prawna kościoła lub związku wyznaniowego, a także jednostki publiczne, takie jak gmina, powiat czy dom pomocy społecznej. W szczególnych przypadkach świadczenie może zostać przyznane również osobie niespokrewnionej, jeśli to ona zorganizowała pogrzeb i pokryła związane z nim koszty.
Najważniejszym warunkiem uzyskania zasiłku pogrzebowego jest udokumentowanie, że dana osoba lub instytucja faktycznie sfinansowała pochówek.
Kiedy przysługuje zasiłek pogrzebowy?
Zasiłek pogrzebowy przysługuje po śmierci osoby, która była objęta ubezpieczeniem emerytalno-rentowym lub miała do niego prawo. Oznacza to, że świadczenie można otrzymać m.in. w przypadku śmierci osoby, która:
-
pobierała emeryturę lub rentę;
-
spełniała warunki do uzyskania emerytury lub renty, choć ich formalnie nie pobierała;
-
prowadziła działalność gospodarczą i opłacała składki;
-
była zatrudniona na podstawie umowy o pracę, umowy zlecenia lub innej formy, w ramach której odprowadzano składki emerytalno-rentowe.
Zasiłek przysługuje także po śmierci osoby, która otrzymywała:
-
rentę socjalną;
-
nauczycielskie świadczenie kompensacyjne;
-
świadczenie przedemerytalne lub zasiłek przedemerytalny.
Warto pamiętać, że zasiłek pogrzebowy wypłacany jest tylko z jednego tytułu. Jeśli zmarły był np. emerytem i jednocześnie pracował, świadczenie można uzyskać tylko z jednego źródła – nie przysługuje podwójna wypłata.
Ile wynosi zasiłek pogrzebowy w 2025 roku?
Jednym z najczęściej zadawanych pytań dotyczących zasiłku pogrzebowego jest jego wysokość. Wbrew często powielanym informacjom, świadczenie to nie wynosi już dwukrotności przeciętnego wynagrodzenia – taki sposób wyliczania obowiązywał jedynie do końca lutego 2011 roku. Od marca 2011 r. zasiłek pogrzebowy ma formę zryczałtowaną.
W 2025 roku zasiłek pogrzebowy wynosi 4000 zł (słownie: cztery tysiące złotych).
Warto jednak zwrócić uwagę na zasady wypłaty:
-
członek najbliższej rodziny (np. współmałżonek, dziecko, rodzic, dziadek, wnuk, rodzeństwo) otrzymuje pełną kwotę 4000 zł – niezależnie od faktycznie poniesionych kosztów pogrzebu.
-
jeśli koszty zostały pokryte przez więcej niż jedną osobę, zasiłek zostanie podzielony proporcjonalnie do ich udziału.
-
w przypadku, gdy organizatorem pogrzebu jest inna osoba lub instytucja (np. pracodawca, gmina, dom pomocy społecznej), świadczenie zostanie wypłacone do wysokości udokumentowanych wydatków, ale nie więcej niż 4000 zł.
Zasiłek pogrzebowy – jakie dokumenty są potrzebne i do kiedy należy złożyć wniosek?
Aby otrzymać zasiłek pogrzebowy, należy złożyć odpowiedni wniosek wraz z wymaganymi dokumentami. Procedura jest stosunkowo prosta, a komplet dokumentów obejmuje:
Wymagane dokumenty:
-
wniosek o wypłatę zasiłku pogrzebowego (druk Z-12),
-
akt zgonu osoby, po której ubiegamy się o świadczenie,
-
faktury i rachunki potwierdzające poniesione koszty pogrzebu (lub ich kopie poświadczone przez bank, jeśli oryginały zostały tam złożone),
-
dokumenty potwierdzające stopień pokrewieństwa, np. odpis aktu urodzenia, aktu małżeństwa.
Termin złożenia wniosku:
Wniosek należy złożyć w ciągu 12 miesięcy od daty śmierci osoby, której pogrzeb został zorganizowany. Przekroczenie tego terminu skutkuje przedawnieniem prawa do świadczenia.
W wyjątkowych przypadkach, np. gdy nie można było zidentyfikować ciała lub zostało ono odnalezione z opóźnieniem, termin 12 miesięcy liczony jest od dnia pogrzebu. W takiej sytuacji konieczne jest dołączenie dokumentów uzasadniających opóźnienie – np. zaświadczenia z policji, prokuratury lub zupełnego odpisu aktu zgonu.
Jak złożyć wniosek o zasiłek pogrzebowy?
Wniosek można złożyć na kilka sposobów:
-
osobiście – w dowolnej placówce ZUS,
-
pocztą – wysyłając dokumenty tradycyjną drogą,
-
przez Internet – za pośrednictwem Platformy Usług Elektronicznych (PUE ZUS).
Złożenie wniosku online – krok po kroku:
-
Zaloguj się na swój profil na PUE ZUS.
-
Wybierz usługę „Złożenie dokumentu Z-12”.
-
Wypełnij wniosek, podając wymagane dane.
-
Wskaż sposób odbioru korespondencji z ZUS (domyślnie przez PUE).
-
Podaj numer konta bankowego, na który ma zostać przelany zasiłek.
-
Podpisz wniosek elektronicznie i wyślij.
Zlecenie odbioru zasiłku zakładowi pogrzebowemu
Jeśli organizatorem pogrzebu jest zakład pogrzebowy, możliwe jest zlecenie odbioru zasiłku pogrzebowego bezpośrednio firmie. Wówczas formalności odbywają się na miejscu, a koszt pogrzebu zostaje automatycznie pomniejszony o wysokość świadczenia – bez konieczności oczekiwania na wypłatę z ZUS.
